Vanuit het GLB zijn in 2021 in totaal 22 nieuwe projecten gestart, die eind dit jaar zullen aflopen. Deze GLB-pilots zijn proefprojecten binnen het landbouwbeleid van de Europese Unie die het mogelijk maken nieuwe, innovatieve ideeën en projecten te testen en te ontwikkelen. Groen Kennisnet gaat de komende maanden langs bij verschillende projectleiders en deelnemers om deze pilots in het zonnetje te zetten. Deze keer deelt Albert van Zadelhoff zijn ervaringen met de pilot in het veenweidegebied rondom Akkrum. <\/p>" } , { "identifier": "element_581202", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": ["1412880"] } } , { "type": "text", "html": "
Tussen het dorp Akkrum en natuurgebied de Terkaplester Puollen ligt zo'n 300 hectare aan veenweidegebied dat de voedingsbodem was van deze GLB-pilot. Het veenweidegebied kenmerkt zich door een kunstmatig verlaagd waterpeil. Dit veroorzaakt oxidatie van het veen, waardoor het langzaam afbreekt, de bodem daalt en meer CO2 wordt uitgestoten. Om dit tegen te gaan moet het waterpeil weer omhoog en zal de grond weer natter worden. Dit kan gevolgen hebben voor hoe het land nu ingezet wordt. In de GLB-pilot werd onderzocht hoe dit unieke gebied ook in de toekomst verdienmodellen kan produceren. <\/p>
Voordat van Zadelhoff zich als co-projectleider bij de GLB-pilot voegde, zat hij in een adviescommissie van de gedeputeerde staten van Friesland. Hier keken ze voornamelijk ver vooruit naar 2050. \"Je moet zeker niet pessimistisch kijken naar 2050. Gras is waarschijnlijk het enige wat nog kan groeien, dus er zal een zekere [mate van] veehouderij blijven, maar er zijn ook andere kansen,” aldus van Zadelhoff. Vanuit zijn werk in de commissie kwam hij terecht bij de GLB-pilot, waarbij twee boeren uit het veenweidegebied enthousiast waren om deze kansen verder te onderzoeken. “De twee boeren in de pilot waren compleet verschillend, waar een boer al met veel maatregelen werkte als biodynamische boer, was het voor de andere meer gangbare boer soms wat spannender. Toch hebben ze elkaar in een samenwerkingsverband gevonden.” vertelt van Zadelhoff. <\/p>
Het doel van de pilot was het onderzoeken van alternatieve verdienmodellen binnen het nieuwe, nattere veenweidegebied. “Grond gaat nu eenmaal minder opbrengen als het waterpeil verhoogd wordt; dit verlies van draagkracht moet worden opgevangen.” Van Zadelhoff merkt op dat ze vooral zochten naar structurele verdienmodellen: “Er komen veel aantrekkelijke subsidieregelingen voorbij, maar die vergen een tijdige reactie, veel administratieve taken en je moet nog uitverkoren worden ook. Dat is vanuit een bedrijfskundig oogpunt geen manier van bedrijfsvoering, daar kun je op lange termijn niet op bouwen. We kijken echt naar een houdbaar verdienmodel.” <\/p>" } , { "identifier": "element_581204", "type": "modularcontent", "gkn_quote": { "quote_text": "De twee boeren in de pilot waren compleet verschillend... Toch hebben ze elkaar in een samenwerkingsverband gevonden", "quote_reference": "Albert van Zadelhof, 2024", "quote_image": {"error": "no image selected"} } } , { "type": "text", "html": "
In de pilot zijn verschillende potentiële verdienmodellen bekeken, zoals: carbon credits (valuta voor veen), boeren op natte veengrond, korte ketens<\/a>, lokale energie, bouwen en vastgoed, recreatie en groenblauwe diensten<\/a>. Uit zowel deskresearch en praktijkproeven bleek dat de meeste potentie zat bij lokale energie en het vastgoed. Dit soort grootschalige initiatieven zijn echter voor de individuele boer soms onbereikbaar. Met de mooie landgoederen die Nederland kent in het achterhoofd ontstond het idee van het Akkrumer Goedland. “Een boerenerf is langzaam te klein aan het worden voor nieuwe verdienmodellen. Boeren, lokale ondernemers en specialisten zullen in de toekomst dus gedwongen worden samen te gaan werken. Met het combineren van erven in de vorm van een landgoed kun je wel deze verdienmodellen creëren,” aldus van Zadelhoff. <\/p> Het Akkrumer Goedland<\/a> heeft als doel toekomstbestendig landbouwen. Het is een samenwerking tussen lokale agrariërs, ondernemers en bewoners. In het landgoed staan de natuur en levenskwaliteit centraal. Vooral het betrekken van de mienskip (gemeenschap) was een belangrijke factor binnen de pilot. “Wij willen er vastgoed en een energiecentrale ontwikkelen op basis van nature based solutions<\/a>, dat kan niet zomaar. Het is belangrijk dat de mienskip daarbij betrokken wordt, zodat ook zij achter het initiatief staan. Dat kan je niet goed genoeg doen. Iets waar we, denk ik, in de komende tijd nog veel mee bezig zijn.” <\/p> Vastgoed en energie waren de enige twee verdienmodellen waar ze ook op lange termijn op konden bouwen. Deze gaan ze in de volgende fase van het landgoed verder ontwikkelen. Zo willen ze Akkrum volledig energieneutraal maken met een duurzame energiecentrale. Voor het vastgoed liggen er ideeën, maar nog niks staat vast. “We willen misschien met een erfpacht constructie gaan werken. De boer stelt zijn grond ter beschikking aan Akkrumer Goedland en wordt daarvoor goed beloond. Akkrumer Goedland maakt vervolgens een verdienmodel voor de lange termijn.” De hoe en wat wordt allemaal uitgezocht in de volgende fase. Van Zadelhoff heeft in elk geval veel vertrouwen in het initiatief. <\/p>"
}
]
},
{
"area": "sources",
"title": "Bronnen",
"elements": [
{
"type": "text",
"html": "Akkrumer goedland en de mienskip <\/h2>
Verder met energie en vastgoed <\/h2>
GLB-Pilots<\/h2>"
}
,
{
"identifier": "element_581208",
"type": "modularcontent",
"gkzindexmanual": {
"title": "",
"gkz_content_id": [
"1411665",
"1428617",
"1431366",
"1433548"
]
}
}
,
{
"identifier": "element_581209",
"type": "modularcontent",
"GKZ_searchelementquery": {
"gkz_linktext": "Meer over GLB-Pilots vind je in de kennisbank",
"gkz_search_query": "https://library.wur.nl/WebQuery/gkn3?q=GLB-pilot*&wq_flt=uitvoercode/id&wq_srt_desc=score"
}
}
,
{
"identifier": "element_581210",
"type": "modularcontent",
"gkn_link": {
"linktext": "Projectpagina's van alle 22 GLB-pilots via Groen Kennisnet",
"link_url": "https://groenkennisnet.nl/zoeken/GLB-pilot?contentsubtype=project&collectie=groenkennisnet.nl"
}
}
,
{
"type": "text",
"html": "
<\/h2>
Bronnen<\/h2>"
}
,
{
"identifier": "element_581212",
"type": "modularcontent",
"gkzindexmanual": {
"title": "",
"gkz_content_id": [
"1412880",
"1413666",
"1413956",
"1413968",
"1439129"
]
}
}
,
{
"identifier": "element_581213",
"type": "modularcontent",
"gkn_link": {
"linktext": "Website Akkrumer Goedland",
"link_url": "https://akkrumergoedland.nl/"
}
}
,
{
"type": "text",
"html": "
Meer informatie<\/h2>"
}
,
{
"identifier": "element_581215",
"type": "modularcontent",
"GKZ_searchelementquery": {
"gkz_linktext": "Meer over GLB-Pilots vind je in de kennisbank",
"gkz_search_query": "https://library.wur.nl/WebQuery/gkn3?q=GLB-pilot*&wq_flt=uitvoercode/id&wq_srt_desc=score"
}
}
,
{
"identifier": "element_581216",
"type": "modularcontent",
"gkzindexmanual": {
"title": "",
"gkz_content_id": [
"1409764",
"1409771",
"1409761",
"1409759",
"1409755",
"1409754"
]
}
}
]
},
{
"area": "related",
"title": "Gerelateerd",
"elements": [
]
},
{
"area": "content3",
"title": "Overig",
"elements": [
]
}
]
}