{ "type": "mediaitem", "identifier": "mediaitem_14178", "subtype": "wmammodularcontent_gkn_news", "title": "Goede communicatie als sleutel tot samenwerking tussen akkerbouw en veehouderij", "navtitle": "", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/goede-communicatie-als-sleutel-tot-samenwerking-tussen-akkerbouw-en-veehouderij", "language": "nl_NL", "sections": [ { "identifier": "pagesection_145298", "title": "GKN Configuratie", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145298&tsobjectid=145298" }, { "identifier": "pagesection_145419", "title": "GKN Menu", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145419&tsobjectid=145419" }, { "identifier": "pagesection_145379", "title": "GKN Footer logo's", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145379&tsobjectid=145379" }, { "identifier": "pagesection_145248", "title": "GKN Footer", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145248&tsobjectid=145248" }, { "identifier": "pagesection_145401", "title": "GKN Footer legal", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145401&tsobjectid=145401" } ], "metadata" : { "id": 19233, "identifier": "mediaitem_14178", "contenttype": "wmammodularcontent_gkn_news", "contenttype_title": "contenttype_wmammodularcontent_gkn_news", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/goede-communicatie-als-sleutel-tot-samenwerking-tussen-akkerbouw-en-veehouderij", "title": "Goede communicatie als sleutel tot samenwerking tussen akkerbouw en veehouderij", "lead": "Een goede samenwerking tussen akkerbouwers en veetelers biedt niet alleen voordelen voor beide ondernemers, maar draagt ook bij aan kringloopdoelstellingen. In het webinar ‘Samenwerking in regio’s: kansen en leerpunten’ bespreken Rianne van Zandbrink en Zwier van der Vegte het belang van goede communicatie, de drijfveren achter samenwerking, regionale verschillen en het ontbreken van een blauwdruk voor de perfecte samenwerking.", "leadimage": { "source": "https://api.groenkennisnet.nl/upload_mm/c/a/f/cid19233_1757943524030_cid1062682_1739283426224_webinar.png", "width": 1873, "height": 981, "focuspoint-x": -1, "focuspoint-y": -1, "alternative_text": "" }, "publication_date": "2025-02-12T08:00+02:00", "lastmodified_date": "2025-09-15T13:38+02:00", "expiration_date": "", "tags": [ "Nieuws", "gkn_home", "gkn_akkerbouw", "gkn_tuinbouw", "gkn_melkveehouderij", "gkn_multifunctionele_landbouw", "Dutch" ], "copyright": "", "external_id": "", "item_metadata": { "contentsubtype": "Nieuws", "theme": [ "gkn_home", "gkn_akkerbouw", "gkn_tuinbouw", "gkn_melkveehouderij", "gkn_multifunctionele_landbouw" ], "related_dossier": [ { "title": "Boeren met toekomst in de regio", "url": "/nl/groenkennisnet/dossier/boeren-met-toekomst-in-de-regio-dossier" }, { "title": "Toekomst­bestendige landbouw", "url": "/nl/groenkennisnet/dossier/toekomstbestendige-landbouw-dossier" }, { "title": "Melkvee­houderij en duurzaam­heid", "url": "/nl/groenkennisnet/dossier/melkveehouderij-en-duurzaamheid-dossier" }, { "title": "Kringloop­landbouw", "url": "/nl/groenkennisnet/dossier/kringlooplandbouw-dossier" } ], "keywords": [], "gkn_organization": { "title": "Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/groen-kennisnet-organisatie" }, "author": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet" }, "contactperson": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet" }, "video_header": "", "link_extra_image": "", "subject_abstract": "samenwerking, kringlooplandbouw, sociale factoren", "target_audience_abstract": "agrariers, ondernemers, beleidsmakers", "region_abstract": "", "jumplinktext": "" } }, "contents": [ { "area": "main", "title": "Main", "elements": [ { "type": "text", "html": "

In dit eerste webinar uit een serie van vier<\/a> ging gespreksleider Chantal Everaardt met Rianne van Zandbrink en Zwier van der Vegte in gesprek over samenwerkingen tussen akkerbouwer en veeteler, met een focus op de sociale kant van deze samenwerkingen. Zowel van Zandbrink als van der Vegte zijn nauw verbonden met de PAVEx projecten<\/a>: pilots akkerbouw veehouderij in experimenteer gebieden. Daarnaast is van Zandbrink kennisleider onderzoekslijn ‘waardering en samenwerking’ bij Wageningen University & Research en is van der Vegte werkzaam als projectleider bij Agro-Innovatiecentrum de Marke. <\/p>" } , { "identifier": "element_558190", "type": "modularcontent", "videocontent": { "title": "Webinar: Samenwerking in regio’s: kansen en leerpunten", "source": "Groen Kennisnet", "url": "https://www.youtube.com/watch?v=1S525SuY-hQ", "image": {"error": "no image selected"} } } , { "type": "text", "html": "

Van Zandbrink trapt het webinar af door te vertellen over het ontstaan van het onderzoek: “Het is gestart naar aanleiding van de kringlooplandbouwvisie. We waren heel benieuwd of samenwerkingen tussen akkerbouwers en veehouders konden bijdragen aan de visie van de kringlooplandbouw”.
<\/p>

In de pilots hadden de samenwerkingen als voorwaarde een gronduitruil: “Een melkveehouder en een akkerbouwer hebben een bepaalde hoeveelheid grond en een gedeelte daarvan brengen ze in de samenwerking in. Voor die grond maken ze een gezamenlijk bouw- en vruchtwisselingsplan. Dat kan bijvoorbeeld betekenen dat het ene jaar een hoeveelheid grond in gebruik is door de akkerbouwer, terwijl het in bezit is van de melkveehouder. Door de jaren heen kan dit wisselen.”<\/p>" } , { "identifier": "element_558192", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": ["1453746"] } } , { "type": "text", "html": "

Regionale verschillen en geen blauwdruk voor succes <\/h2>

Een opvallend punt dat van Zandbrink aankaart, zijn de grote verschillen tussen regio's die in de pilots naar voren kwamen: “In sommige regio's wordt al generatie op generatie samengewerkt, terwijl het in andere gebieden niet zo vanzelfsprekend is. Daarnaast zijn de uitdagingen in gebieden anders, zoals droogte of waterkwaliteit. Ook zie je dat sommige regio's bijvoorbeeld veel meer akkerbouwers hebben dan veehouders, waardoor er in plaats van een één-op-één samenwerking meer een netwerk van samenwerkingen ontstaat.”

Eén specifieke blauwdruk van een goede samenwerking is er dus niet, maar je kunt er wel degelijk ideeën aan opdoen. “Je kunt helaas niet zeggen dat er een samenwerking is die je overal in Nederland kan plaatsen. Maar je kunt kijken wat er in een gebied aan samenwerkingen is en of dit ook bij jou van toepassing kan zijn, en ervan leren,” aldus van Zandbrink.

Ook hoe een samenwerking wordt vastgelegd, verschilt vaak per regio: “Sommige regio's zochten meer formaliteit bij het maken en opstellen van plannen. Soms wordt het netjes op papier gezet met een externe adviseur of accountant, maar soms wordt het mondeling gedaan,” vertelt van Zandbrink verder. <\/p>" } , { "identifier": "element_558194", "type": "modularcontent", "gkn_quote": { "quote_text": "Begin gewoon, begin klein, probeer het. Je hoeft niet direct alle hectares in de samenwerking te gooien. Blijf communiceren en probeer te begrijpen wat de ander uit de samenwerking wil halen.", "quote_reference": "Rianne van Zandbrink, 2024", "quote_image": {"error": "no image selected"} } } , { "type": "text", "html": "

Drijfveren voor samenwerking <\/h2>

Om zo'n samenwerking van de grond te krijgen, zijn er ook drijfveren nodig die ecologisch, economisch of sociaal kunnen zijn. Ook bij deelnemers aan de pilot zijn de motivaties vaak divers: “Wat ondernemers in het begin vooral laten zien, zijn ecologische drijfveren. Ze zijn op zoek naar schone grond of zekerheid voor mestafzet. Economisch is het wat moeilijker te beantwoorden, maar ze moeten er niet op achteruitgaan. Ook sociale voordelen spelen een rol; zo laten agrariërs zien dat het heel leuk kan zijn om een samenwerking aan te gaan,” vertelt van Zandbrink.

Van der Vegte vult aan: “Door de vele veranderingen die op de landbouw afkomen, biedt het voor de samenwerking ook meer mogelijkheden, zoals het wegvallen van derogatie en de verplichting van rustgewas. Melkveehouders hebben nu veel mest over en het zou zonde zijn, om die over grote afstanden te vervoeren. Het zou veel mooier zijn als het in zo'n samenwerking een betere plek krijgt. Dan draag je bij aan het sluiten van de kringloop, maar ook andere doelstellingen kunnen door een ruimer bouwplan dichterbij komen. Denk aan minder gewasbeschermingsmiddelen door meer gewasrotatie, gezondere bodem, meer gewassen en meer biodiversiteit. Wij denken dat je met elkaar het verdienmodel in dat gebied in stand kunt houden.” <\/p>

Beleid wil wel maar loopt nog achter <\/h2>

De afgelopen jaren is veel ingezet op specialisatie; ooit waren er veel gemengde bedrijven in Nederland. De akkerbouw en veehouderij zijn we als eigen sectoren gaan zien, en ook het beleid is veel meer op die specialisatie gefocust. De hernieuwde interesse in samenwerkingen wil dus nog niet altijd passen in het beleid. Van der Vegte legt uit: “We worden heel sectoraal benaderd: je bent óf melkveehouder, óf akkerbouwer, etc. En ook heel individueel: je bent één bedrijf. Maar bij samenwerken mengen we beide; we mengen de sectoren én we mengen de bedrijven. In de regelgeving zou dat toch anders mogen. In de landbouw moet er heel uitgebreid geregistreerd worden, denk aan de gemeenschappelijke opgave van grondgebruik of GLB-regelingen. In de praktijk blijkt het een enorme puzzel te zijn om een samenwerkingsverband goed te registreren.”

\"Voor nu stimuleert het beleid het nog niet. Het beleid is ook gaan specialiseren en het gros van Nederland werkt nog niet samen, dus dan loop je daar niet tegenaan. Nu laten we zien dat de ondernemers heel graag willen samenwerken, maar ze dus wel tegen dit soort dingen aanlopen. Dan kan de samenwerking in de praktijk heel eenvoudig lijken, maar als je dat in administratieve systemen moet verplaatsen, kan het heel complex worden. In die zin faciliteert het de samenwerking nog niet,” vult van Zandbrink aan.

Toch zien van der Vegte en van Zandbrink dat er ook vanuit het beleid interesse is in samenwerking: “Het nieuwe regeerakkoord heeft samenwerking in ieder geval opgenomen. Beleid staat er wel voor open, maar is ook nog zoekende hoe het ingevuld moet worden. We proberen ook veel geleerde kennis, zoals de wringpunten weer terug te geven aan beleid.” <\/p>

Een goede samenwerking vraagt om goede communicatie <\/h2>

Zowel van Zandbrink als van der Vegte benadrukken dat goede communicatie van groot belang is bij een succesvolle samenwerking: “Goed contact is heel belangrijk binnen de samenwerking. Maak goede afspraken met elkaar; je kunt elkaar beter te vaak bellen dan te weinig. Soms loopt het anders en dan is het heel belangrijk om dat te bespreken. Bij grondruil werk je vaak op grond van iemand anders. Het is dan belangrijk dat je weet wat je partner wil op zijn grond. Het kan zo simpel zijn als de machine die je gebruikt. Is je partner het daar wel mee eens? Praat daarover met elkaar,” aldus van der Vegte. <\/p>

Van der Vegte vult aan door te zeggen dat je het elkaar vooral moet gunnen: “Dat is een goede basis voor een samenwerking. Als er dan een keer een foutje wordt gemaakt, kun je dat bespreekbaar maken, wetende dat de ander er ook het beste mee voor heeft.”<\/p>

Hoe nu verder? <\/h2>

Maar hoe kun je ondersteunen bij het aangaan van samenwerkingen? Die vraag stelt presentator Everaardt als het einde van het webinar nadert. \"Het zoeken naar een partner: je zou kunnen faciliteren om geïnteresseerden samen te brengen. Ook het overbrengen van de kennis van samenwerkingen waar het al goed gaat,\" aldus van Zandbrink. Van der Vegte legt extra nadruk op het delen van kennis: \"Er wordt veel kennis gepubliceerd, juist om die kennis te delen, en dat is heel belangrijk. Dan kun je van elkaar leren.\"

Van Zandbrink vult aan: \"Begin gewoon, begin klein, probeer het. Je hoeft niet direct alle hectares in de samenwerking te gooien. Blijf communiceren en probeer te begrijpen wat de ander uit de samenwerking wil halen. Je ziet ook dat als een samenwerking klein begint, maar door goede ervaringen groeit, er nieuwe samenwerkingen ontstaan en andere doelen worden behaald.\"

Het webinar wordt afgesloten met de woorden van Van der Vegte: \"Als je wilt samenwerken, denk als ondernemer na over wat je meer kunt doen. Kijk eens rond in de buurt of daar kansen liggen. Dan vind je vast partners waarmee je je doelen kunt realiseren. Ik ben ervan overtuigd dat dit soort samenwerkingen de verdiencapaciteit, de leefbaarheid van het platteland en de toekomst van de landbouw een extra impuls kunnen geven.\"

Dit webinar was het eerste in een serie van vier inspirerende webinars over samenwerking tussen akkerbouw en veehouderij, waarin uitdagingen, kansen en geleerde lessen centraal staan. Schrijf je nu in voor de volgende en mis er geen!<\/a> <\/em><\/p>

<\/p>" } ] }, { "area": "sources", "title": "Bronnen", "elements": [ { "type": "text", "html": "

Bronnen<\/h2>" } , { "identifier": "element_558198", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": ["1453746"] } } , { "identifier": "element_558200", "type": "modularcontent", "gkn_link": { "linktext": "Kringlooplandbouw: Pilots samenwerking Akkerbouw en Veehouderij - via WUR", "link_url": "https://www.wur.nl/nl/show/kringlooplandbouw-pilots-samenwerking-akkerbouw-en-veehouderij.htm" } } , { "type": "text", "html": "

Meer informatie<\/h2>" } , { "identifier": "element_558202", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": [ "1439913", "1409764", "1409771", "1261489" ] } } , { "identifier": "element_558204", "type": "modularcontent", "GKZ_searchelementquery": { "gkz_linktext": "Meer over samenwerkingen in de kringlooplandbouw vind je in de kennisbank", "gkz_search_query": "https://library.wur.nl/WebQuery/gkn3?q=Samenwerk* AND kringloop*&wq_flt=uitvoercode/id&wq_val=GKN_&wq_srt_desc=score" } } ] }, { "area": "related", "title": "Gerelateerd", "elements": [ ] }, { "area": "content3", "title": "Overig", "elements": [ ] } ] }