{ "type": "mediaitem", "identifier": "mediaitem_644595", "subtype": "wmammodularcontent_gkn_news", "title": "De ‘wilde’ wolf: bewustwording van een landschappelijk dilemma", "navtitle": "", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/de-wilde-wolf-bewustwording-van-een-landschappelijk-dilemma.htm", "language": "nl_NL", "sections": [ { "identifier": "pagesection_18334988", "title": "GKN Configuratie", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie.htm?pagesectionid=18334988&tsobjectid=18334988" }, { "identifier": "pagesection_18335139", "title": "GKN Menu", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie.htm?pagesectionid=18335139&tsobjectid=18335139" }, { "identifier": "pagesection_18334944", "title": "GKN Footer logo's", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie.htm?pagesectionid=18334944&tsobjectid=18334944" }, { "identifier": "pagesection_18334966", "title": "GKN Footer", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie.htm?pagesectionid=18334966&tsobjectid=18334966" }, { "identifier": "pagesection_18335177", "title": "GKN Footer legal", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie.htm?pagesectionid=18335177&tsobjectid=18335177" } ], "metadata" : { "id": 644595, "identifier": "mediaitem_644595", "contenttype": "wmammodularcontent_gkn_news", "contenttype_title": "contenttype_wmammodularcontent_gkn_news", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/de-wilde-wolf-bewustwording-van-een-landschappelijk-dilemma.htm", "title": "De ‘wilde’ wolf: bewustwording van een landschappelijk dilemma", "lead": "De terugkeer van de wolf leidt vaak tot hevige discussies, die vaak over méér gaan dan dit dier. Dankzij de wolf staan ook de toekomst van het Nederlandse landschap en de betekenis van natuur ter discussie, stelt PHD kandidaat Eugenie van Heijgen. Ze duikt de geschiedenis in en laat zien hoe ons beeld van de wolf door de eeuwen heen veranderde.", "leadimage": { "source": "https://api.groenkennisnet.nl/upload_mm/5/5/d/609098_fullimage_wolf.jpg", "width": 1280, "height": 853, "focuspoint-x": 556, "focuspoint-y": 526, "alternative_text": "Wolf - raincarnation40 via Pixabay", "photographer": "raincarnation40", "photographer_hyperlink": "https://pixabay.com/nl/users/raincarnation40-747390/", "photo_license": "Pixabay License", "photo_license_hyperlink": "https://pixabay.com/nl/service/license/", "source_info": "", "source_info_hyperlink": "https://pixabay.com/nl/photos/wolf-roofdier-jager-canis-lupus-635063/", "keywords": [ "wolven", "wolf", "roofdier" ] }, "publication_date": "2022-04-14T15:35+02:00", "lastmodified_date": "2022-04-14T16:20+02:00", "expiration_date": "", "tags": [ "Nieuws", "Dutch" ], "copyright": "", "external_id": "", "item_metadata": { "contentsubtype": "Nieuws", "theme": ["gkn_home"], "related_dossier": [], "keywords": [], "gkn_organization": { "title": "Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/groen-kennisnet-2.htm" }, "author": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet.htm" }, "contactperson": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet.htm" }, "link_extra_image": "", "subject_abstract": "", "target_audience_abstract": "", "region_abstract": "", "jumplinktext": "" } }, "contents": [ { "area": "main", "title": "Main", "elements": [ { "type": "text", "html": "

Gezamelijke geschiedenis<\/h2>

Wolven en mensen delen een lange gezamenlijke geschiedenis. Van jager-verzamelaar culturen met een animistisch geloof weten we dat wolven vaak een symbolische status hadden. Inheemse stammen in Alaska voelden bijvoorbeeld een sterke verbondenheid met de wolf, vanwege de vergelijkbare jachtpraktijken en overeenkomende beleving van ruimte als territorium. Wetenschappers denken dat een vergelijkbaar respect en status voor de wolf ook gold voor Nederlandse jager-verzamelaars. <\/p>

De mens-wolf relatie veranderde drastisch toen wij dieren gingen houden als vee. Voor herders en boeren wereldwijd werd de wolf een symbool voor roofzuchtig wild, een bedreiging voor de weerloze en gedomesticeerde dieren waar wij mee samenleefden en van waarde voor ons waren. Voor lange tijd in west Europa werd dit gezien als een goede reden om de wolf uit te roeien en daarmee te weren uit de door de mens beheerde landbouwgebieden. Vanaf de 18e<\/sup> eeuw verdween de wolf geleidelijk uit West-Europa en kwam alleen nog voor in Oost-Europa en de bergen van Italië en Spanje.<\/p>" } , { "identifier": "element_22832906", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": [ "17465", "17465" ] } } , { "type": "text", "html": "

De wolf vandaag<\/h2>

Maar de tijden zijn veranderd. Naast dat het beeld van de wolf als roofzuchtig en gevaarlijk nog steeds leeft onder mensen, is er een herwaardering ontstaan voor de wolf en zijn ‘wildheid’. Hij is symbool geworden voor de ‘vrije’ natuur, met een focus op de ecologische rol die de wolf speelt in natuurgebieden. Op beide natuurbeelden – die van de wolf als bedreiging en die van de wolf als natuurbrenger – valt het één en ander op aan te merken. <\/p>

Natuurbeeld 1: Vrije natuur <\/h2>

De natuur als een pure en tijdloze plek zonder enige menselijke invloed bestaat niet (meer) in het tijdperk waarin we leven. Dit nieuwe tijdperk wordt ook wel het Antropoceen genoemd. He laat de impact zien die we als mens hebben op ons nabije landschap, op alles wat leeft en de wereld. Klimaatverandering, het versneld uitsterven van dier-en plant soorten, lucht en waterverontreiniging en stikstofproblematieken zijn hier maar enkele voorbeelden van. Kortom, de natuur kan niet meer ongerept zijn. <\/p>

Natuurbeeld 2: Mens versus natuur<\/h2>

De wolf enkel als een bedreiging zien past ook niet meer in deze tijd, omdat dit uitgaat van een humanistisch exceptionalisme (kortgezegd, alles staat in dienst van de mens), het beeld dat juist de veroorzaker is geweest van veel van de huidige milieuproblematieken. <\/p>

Een landschappelijk dilemma<\/h2>

De wolf maakt ons bewust van een landschappelijke dilemma. Ons huidige beleid is namelijk nog grotendeels gebaseerd op een ruimtelijke en mentale scheiding tussen mens en natuur en tussen landbouw en natuur. Twee derde van het landoppervlak van Nederland staat in dienst van de landbouw. Waar traditionele extensieve methoden veel minder voortbouwen op een scheiding landbouw-natuur, is er in de intensieve landbouw weinig plaats voor dieren en planten die niet bijdragen aan de opbrengst. Een groot deel van deze dieren worden als schadelijke dieren aangemerkt en mogen via nationale of provinciale ontheffingen, vrijstellingen of opdrachten worden bestreden (verjaagd of bejaagd). Anderen genieten Europese of nationale bescherming en mogen wel geweerd worden uit gebieden, maar mogen niet worden verstoord. De wolf is hier een voorbeeld van. <\/p>

De wolf in het Landschap<\/h2>

Dat het onderscheid tussen landbouw en natuur niet zo strak is als wij vaak denken laat de wolf zien. Die trekt zich niets aan van onze gestileerde grens tussen landbouw en natuur. Misschien is de wolf geen probleem maar een uitnodiging. Een uitnodiging naar een discussie over ons landschapsbeleid. Laten we de dingen zoals ze zijn? Of moeten we gaan hervormen, waarin meer ruimte komt voor het openbreken van de grens tussen natuur en landbouw, met een duurzame visie op de toekomst van ons landschap, met alle mensen, planten en dieren die daar leven inbegrepen? <\/p>" } ] }, { "area": "sources", "title": "Bronnen", "elements": [ { "type": "text", "html": "

Bronnen<\/h2>" } , { "identifier": "element_22827699", "type": "modularcontent", "gkn_link": { "linktext": "", "link_url": "" } } , { "identifier": "element_22827700", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": [] } } , { "type": "text", "html": "

Meer informatie<\/h2>

<\/p>" } , { "identifier": "element_22832905", "type": "modularcontent", "gkn_link": { "linktext": "Dossier 'De wolf in Nederland'", "link_url": "", "link_intern": { "title": "De wolf in Nederland", "url": "/nl/groenkennisnet/dossier/de-wolf-in-nederland-dossier.htm" } } } , { "identifier": "element_22827703", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": [] } } ] }, { "area": "related", "title": "Gerelateerd", "elements": [ ] }, { "area": "content3", "title": "Overig", "elements": [ ] } ] }