{
  "type": "mediaitem", 
	"identifier": "mediaitem_13691",
      "subtype": "wmammodularcontent_gkn_news",
  "title": "De Nederlandse bodem warmt snel op",  
  "navtitle": "",
  "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/de-nederlandse-bodem-warmt-snel-op",            
  "language": "nl_NL",
	"sections":			
			[
  {
    "identifier": "pagesection_145298",
    "title": "GKN Configuratie",
    "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145298&tsobjectid=145298"
  },
  {
    "identifier": "pagesection_145419",
    "title": "GKN Menu",
    "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145419&tsobjectid=145419"
  },
  {
    "identifier": "pagesection_145379",
    "title": "GKN Footer logo's",
    "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145379&tsobjectid=145379"
  },
  {
    "identifier": "pagesection_145248",
    "title": "GKN Footer",
    "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145248&tsobjectid=145248"
  },
  {
    "identifier": "pagesection_145401",
    "title": "GKN Footer legal",
    "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145401&tsobjectid=145401"
  }
],
      "metadata" : {
  "id": 19870,
  "identifier": "mediaitem_13691",
  "contenttype": "wmammodularcontent_gkn_news",
  "contenttype_title": "contenttype_wmammodularcontent_gkn_news",
  "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/de-nederlandse-bodem-warmt-snel-op",
  "title": "De Nederlandse bodem warmt snel op",
  "lead": "Door klimaatverandering stijgt niet alleen de temperatuur van de lucht, maar ook de bodem wordt warmer. Wetenschappers van Wageningen University & Research hebben onderzocht hoe de bodemtemperatuur in Nederland de komende 30 jaar kan stijgen en welke gevolgen dat heeft voor de natuur. Een meer afwisselende inrichting van het landschap kan verdere bodemopwarming verminderen.",
  "leadimage": {
    "source": "https://api.groenkennisnet.nl/upload_mm/b/2/a/cid19870_1757944345506_cid733642_1687435883679_Lead%20image%20opwarming%20bodem%20-%20foto%20Nils%20van%20Rooijen.jpg",
    "width": 750,
    "height": 400,
    "focuspoint-x": -1,
    "focuspoint-y": -1,
    "alternative_text": ""
  },
  "publication_date": "2023-06-26T07:00+02:00",
  "lastmodified_date": "2025-09-15T13:52+02:00",
  "expiration_date": "",
  "tags": [
    "Nieuws",
    "gkn_home",
    "gkn_akkerbouw",
    "gkn_terreinbeheer",
    "Dutch",
    "gkn_veerkrachtige_natuur"
  ],
  "copyright": "",
  "external_id": "",
  "item_metadata": {
    "contentsubtype": "Nieuws",
    "theme": [
      "gkn_home",
      "gkn_terreinbeheer",
      "gkn_akkerbouw",
      "gkn_veerkrachtige_natuur"
    ],
    "related_dossier": [
      {
        "title": "Klimaat&shy;adaptatie in de open teelten",
        "url": "/nl/groenkennisnet/dossier/klimaatadaptatie-in-de-open-teelten-dossier"
      },
      {
        "title": "Bodem",
        "url": "/nl/groenkennisnet/dossier/bodem-dossier"
      },
      {
        "title": "Droogte",
        "url": "/nl/groenkennisnet/dossier/droogte-dossier"
      }
    ],
    "keywords": [],
    "gkn_organization": {
      "title": "Groen Kennisnet",
      "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/groen-kennisnet-organisatie"
    },
    "author": {
      "title": "Redactie KennisOnline",
      "url": "/nl/groenkennisnet/persoon/redactie-kennisonline"
    },
    "contactperson": {
      "title": "Redactie Groen Kennisnet",
      "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet"
    },
    "video_header": "",
    "link_extra_image": "",
    "subject_abstract": "klimaat, opwarming, bodem, adaptatie, natuurbeheer, bodemtemperatuur",
    "target_audience_abstract": "terreinbeheerders, akkerbouwers, tuinders",
    "region_abstract": "",
    "jumplinktext": ""
  }
},
					"contents": [
					{
						"area": "main",
						"title": "Main",
						"elements": [
									{
  "type": "text",
  "html": "<h2 data-wm-anchor-id=\"Bodem_in_2050_mogelijk_3C_warm-anchor\">Bodem in 2050 mogelijk 3°C warmer<\/h2><p>Een eerdere studie liet zien dat de bodemtemperatuur in het agrarisch landelijk gebied de afgelopen 40 jaar gemiddeld al met <a href=\"https://www.wur.nl/nl/onderzoek-resultaten/onderzoeksinstituten/environmental-research/show-wenr/nederlandse-bodems-15-graad-warmer-dan-40-jaar-geleden.htm\" title=\"https://www.wur.nl/nl/onderzoek-resultaten/onderzoeksinstituten/environmental-research/show-wenr/nederlandse-bodems-15-graad-warmer-dan-40-jaar-geleden.htm\" aria-label=\"1,5 &deg;C is toegenomen\" data-wm-linkcode=\"C02\">1,5 °C is toegenomen<\/a>. Dat heeft een sterk verband met de stijgende luchttemperatuur, want warmte wordt voor een deel opgeslagen in de bodem. Guido Bakema, bodemonderzoeker bij Wageningen Environmental Research: “Nieuwe berekeningen in ons onderzoek laten zien dat de bodemtemperatuur de komende 30 jaar met nog eens 1,5°C kan toenemen. Die zal in 2050 dan gemiddeld zo’n 3°C hoger liggen ten opzichte van 1980”.<\/p>"
}
							,
								{
  "identifier": "element_577578",
  "type": "modularcontent",
  "gkzindexmanual": {
    "title": "",
    "gkz_content_id": ["1184063"]
  }
}  
									,
									{
  "type": "text",
  "html": "<h2 data-wm-anchor-id=\"Kale_gronden_warmen_sneller_op-anchor\">Kale gronden warmen sneller op<\/h2><p>Vegetatie heeft een grote invloed op de mate waarin de bodem opwarmt. Zo kan op een weinig begroeide bodem de gemiddelde bodemtemperatuur 30% sneller oplopen dan de luchttemperatuur. Daardoor droogt de bodem verder uit en ontstaat er zelfversterkend effect, met nog meer temperatuurstijging tot gevolg. Dat effect kennen we al in steden, waar zogenaamde hitte-eilanden ontstaan als gevolg van de vele kale oppervlaktes.<\/p><h2 data-wm-anchor-id=\"Natuurbeheer_speelt_grote_rol_-anchor\">Natuurbeheer speelt grote rol bij ontwikkeling bodemtemperatuur<\/h2><p><a href=\"https://groenkennisnet.nl/terreinbeheer\" title=\"https://groenkennisnet.nl/terreinbeheer\" aria-label=\"Natuurbeheer\" data-wm-linkcode=\"C03\">Natuurbeheer<\/a> is doorslaggevend bij veranderingen in bodemtemperatuur en voor de mate waarin luchttemperatuur effect heeft op de temperatuur van de bovenste bodemlagen. Bakema: “Bij korte en open vegetatie krijgen atmosferische condities meer vat op de bodemtemperatuur, wat de temperatuurextremen vergroot. Op graslanden gebeurt dat bijvoorbeeld door te plaggen, of zelfs gewoon door te maaien. Kappen en snoeien heeft hetzelfde effect in bossen en struwelen. Maar als vegetatie de kans krijgt om dichter te worden, zie je juist het tegenovergestelde gebeuren.”<\/p><h2 data-wm-anchor-id=\"Andere_inrichting_van_het_land-anchor\">Andere inrichting van het landschap kan verdere stijging verminderen<\/h2><p>Om verdere bodemtemperatuurstijging te verminderen, is het dus belangrijk dat de bodem beter bedekt blijft. Dat kan bereikt worden met een grotere afwisseling in het landschap, zoals heggen, hooilanden en bosjes. Een landschap met zowel zonnige als schaduwrijke plekken zal droogte en hoge bodemtemperaturen veel beter kunnen weerstaan dan grasland, en zeker dan kale akkers.<\/p>"
}
							,
								{
  "identifier": "element_577580",
  "type": "modularcontent",
  "gkzindexmanual": {
    "title": "",
    "gkz_content_id": ["1211989"]
  }
}  
									,
									{
  "type": "text",
  "html": "<h2 data-wm-anchor-id=\"Meer_onderzoek_naar_gevolgen_v-anchor\">Meer onderzoek naar gevolgen voor de landbouw<\/h2><p>Bakema: “Het onderzoek heeft zich vooral gericht op de invloed op natuurontwikkeling. Maar ook in de landbouw zijn er belangrijke gevolgen van de stijging van bodemtemperatuur te verwachten, omdat dat een directe invloed heeft op de kieming en groei van gewassen. Meer onderzoek is nodig naar de interactie tussen gewas, bodemtemperatuur en vochtcondities, om de gevolgen van klimaatverandering op agrarische productie beter te begrijpen en daarop te kunnen anticiperen.”<\/p>"
}
							,
								{
  "identifier": "element_577582",
  "type": "modularcontent",
  "gkzindexmanual": {
    "title": "",
    "gkz_content_id": ["1165796"]
  }
}  
									]
						},
						{
						"area": "sources",
						"title": "Bronnen",
						"elements": [
									{
  "type": "text",
  "html": "<h2 data-wm-anchor-id=\"Bodem_in_2050_mogelijk_3C_warm-anchor\">Bronnen<\/h2>"
}
							,
								{
  "identifier": "element_577586",
  "type": "modularcontent",
  "gkzindexmanual": {
    "title": "",
    "gkz_content_id": [
      "1184063",
      "1043927",
      "1207397",
      "1211989",
      "1165796"
    ]
  }
}  
							,
								{
  "identifier": "element_577588",
  "type": "modularcontent",
  "GKZ_searchelementquery": {
    "gkz_linktext": "Meer over de opwarming van de bodem vind je in de kennisbank",
    "gkz_search_query": "https://library.wur.nl/WebQuery/gkn3?q=bodem+opwarming&wq_srt_desc=score"
  }
}  
									,
									{
  "type": "text",
  "html": "<h2 data-wm-anchor-id=\"Kale_gronden_warmen_sneller_op-anchor\">Meer informatie<\/h2>"
}
							,
								{
  "identifier": "element_577590",
  "type": "modularcontent",
  "gkn_link": {
    "linktext": "KennisOnline Nieuws",
    "link_url": "https://www.wur.nl/nl/onderzoek-resultaten/onderzoeksprojecten-lnv/nieuws.htm"
  }
}  
									]
						},
						{
						"area": "related",
						"title": "Gerelateerd",
						"elements": [
									]
						},
						{
						"area": "content3",
						"title": "Overig",
						"elements": [
					]
		}
		]			
}