{
  "type": "mediaitem", 
	"identifier": "mediaitem_11925",
      "subtype": "wmammodularcontent_gkn_news",
  "title": "Biologisch pionieren\u00A0met lupine,\u00A0quinoa\u00A0en sorghum",  
  "navtitle": "",
  "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/biologisch-pionieren-met-lupine-quinoa-en-sorghum",            
  "language": "nl_NL",
	"sections":			
			[
  {
    "identifier": "pagesection_145298",
    "title": "GKN Configuratie",
    "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145298&tsobjectid=145298"
  },
  {
    "identifier": "pagesection_145419",
    "title": "GKN Menu",
    "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145419&tsobjectid=145419"
  },
  {
    "identifier": "pagesection_145379",
    "title": "GKN Footer logo's",
    "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145379&tsobjectid=145379"
  },
  {
    "identifier": "pagesection_145248",
    "title": "GKN Footer",
    "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145248&tsobjectid=145248"
  },
  {
    "identifier": "pagesection_145401",
    "title": "GKN Footer legal",
    "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie?pagesectionid=145401&tsobjectid=145401"
  }
],
      "metadata" : {
  "id": 20255,
  "identifier": "mediaitem_11925",
  "contenttype": "wmammodularcontent_gkn_news",
  "contenttype_title": "contenttype_wmammodularcontent_gkn_news",
  "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/biologisch-pionieren-met-lupine-quinoa-en-sorghum",
  "title": "Biologisch pionieren met lupine, quinoa en sorghum",
  "lead": "In de biologische landbouw wordt veel gepionierd met nieuwe teelten. Hoe gaat het met de ontwikkeling en de teelt van nieuwe gewassen zoals lupine, quinoa en sorghum? Onderzoekers, veredelaars en telers zijn volop aan de slag. Een overzicht.",
  "leadimage": {
    "source": "https://api.groenkennisnet.nl/upload_mm/e/e/e/2880_fullimage_quinoa-g0e3fe4271_1280.jpg",
    "width": 1280,
    "height": 853,
    "focuspoint-x": -1,
    "focuspoint-y": -1,
    "alternative_text": "Quinoagewas - Jai79 via Pixabay",
    "photographer": "Jai79",
    "photographer_hyperlink": "https://pixabay.com/users/jai79-498637/",
    "photo_license": "Pixabay License",
    "photo_license_hyperlink": "https://pixabay.com/nl/service/license/",
    "source_info": "Pixabay",
    "source_info_hyperlink": "https://pixabay.com/photos/quinoa-agriculture-field-meal-food-897678/",
    "keywords": [
      "gewas",
      "quinoa"
    ]
  },
  "publication_date": "2022-01-10T07:00+02:00",
  "lastmodified_date": "2025-09-15T20:20+02:00",
  "expiration_date": "",
  "tags": [
    "Nieuws",
    "gkn_home",
    "gkn_akkerbouw",
    "gkn_tuinbouw",
    "gkn_biokennis",
    "Dutch"
  ],
  "copyright": "",
  "external_id": "",
  "item_metadata": {
    "contentsubtype": "Nieuws",
    "theme": [
      "gkn_akkerbouw",
      "gkn_biokennis",
      "gkn_home",
      "gkn_tuinbouw"
    ],
    "related_dossier": [],
    "keywords": [],
    "gkn_organization": {
      "title": "Groen Kennisnet",
      "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/groen-kennisnet-organisatie"
    },
    "author": {
      "title": "Kirsten van Valkenburg",
      "url": "/nl/groenkennisnet/persoon/kirsten-van-valkenburg"
    },
    "contactperson": {
      "title": "Redactie Groen Kennisnet",
      "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet"
    },
    "video_header": "",
    "link_extra_image": "",
    "subject_abstract": "Biologische landbouw, nieuwe teelten",
    "target_audience_abstract": "Bio-boeren, akkerbouwers, tuinders",
    "region_abstract": "",
    "jumplinktext": ""
  }
},
					"contents": [
					{
						"area": "main",
						"title": "Main",
						"elements": [
									{
  "type": "text",
  "html": "<p>Lupine is een eiwitrijk gewas. Daardoor past het prima bij het Europese beleid om minder afhankelijk worden van de import van eiwitrijke gewassen als soja, en meer zelfvoorzienend worden. Sorghum is een van oorsprong Afrikaans gewas. Maar het doet het goed in het Nederlandse klimaat en is mogelijk een derde ruwvoergewas voor melkveebedrijven. En&nbsp;quinoa&nbsp;biedt goede afzetmogelijkheden vanwege de hoge voedingswaarde voor de mens.&nbsp;&nbsp;<\/p><h2 data-wm-anchor-id=\"Lupine_ideaal_op_zandgrond-anchor\">Lupine: ideaal op zandgrond&nbsp;<\/h2><p>In de Limburgse en Brabantse Peel zijn 6 telers aan de slag met lupine, een gewas dat bij uitstek geschikt is voor zandgrond. Lupine is een&nbsp;diepwortelend&nbsp;gewas, is daarom relatief goed bestand tegen droogte en werkt als bodemverbeteraar. Deze eigenschappen waren voor initiatiefnemer Henk Kerkers uit Deurne de reden om te starten met het gewas. Dat is te lezen&nbsp;in dit artikel&nbsp;van Nieuwe Oogst.&nbsp;&nbsp;<\/p>"
}
							,
								{
  "identifier": "element_588691",
  "type": "modularcontent",
  "gkzindexmanual": {
    "title": "",
    "gkz_content_id": ["1031845"]
  }
}  
									,
									{
  "type": "text",
  "html": "<h2 data-wm-anchor-id=\"Humane_consumptieen_veevoer-anchor\">Humane consumptie&nbsp;en veevoer&nbsp;<\/h2><p>Pionier&nbsp;Kerkers&nbsp;heeft onlangs het areaal lupine op zijn bedrijf vergroot, omdat de boon goed geschikt is voor menselijke consumptie. Maar vooralsnog is de afzet lastig. “Niemand kent het”, stelt&nbsp;de teler. Hij&nbsp;probeert via verschillende routes&nbsp;chef-koks&nbsp;en andere geïnteresseerden te attenderen op de lupineboon.&nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/p><p>Willem Verkuijlen,&nbsp;biologisch&nbsp;melkveehouder in De Mortel, startte dit jaar met het gewas, als optie voor veevoer.&nbsp;“Ik wil qua eiwit wat van de soja af en het vooral dichter uit de buurt halen.”&nbsp;&nbsp;<\/p><h2 data-wm-anchor-id=\"Onkruidbestrijding-anchor\">Onkruidbestrijding&nbsp;&nbsp;<\/h2><p>Onkruidbestrijding&nbsp;is&nbsp;nog&nbsp;een puzzel&nbsp;voor&nbsp;de pioniers. Kerkers: “Voor een deel gebruik ik nog een herbicide, direct na het zaaien. Maar daar wil ik vanaf.” Op het andere deel van zijn&nbsp;areaal&nbsp;experimenteert de teler met&nbsp;verschillende vormen&nbsp;van&nbsp;mechanische onkruidbestrijding:&nbsp;de&nbsp;wiedeg&nbsp;en een&nbsp;schoffelrobot.&nbsp;&nbsp;<\/p><p>Verkuijlen houdt het voorlopig bij eggen, omdat een schoffelrobot op zijn kleine veld lastig is. “Het is&nbsp;echt&nbsp;nog een zoektocht.”&nbsp;Dat beaamt&nbsp;Kerkers, maar hij&nbsp;is er van overtuigd dat hij binnenkort&nbsp;een volledig biologische manier vindt voor de onkruidbestrijding.&nbsp;&nbsp;<\/p><h2 data-wm-anchor-id=\"Quinoabiedt_serieuzemogelijkhe-anchor\">Quinoa&nbsp;biedt serieuze&nbsp;mogelijkheden&nbsp;<\/h2><p>Volgens&nbsp;<a href=\"https://www.groenkennisnet.nl/zoeken/resultaat/toekomst-voor-lokale-en-biologische-quinoa?id=1051022\" title=\"https://www.groenkennisnet.nl/zoeken/resultaat/toekomst-voor-lokale-en-biologische-quinoa?id=1051022\" aria-label=\"dit artikel in Nieuwe O\" data-wm-linkcode=\"C01\">dit artikel in Nieuwe O<\/a><a href=\"https://www.groenkennisnet.nl/zoeken/resultaat/toekomst-voor-lokale-en-biologische-quinoa?id=1051022\" title=\"https://www.groenkennisnet.nl/zoeken/resultaat/toekomst-voor-lokale-en-biologische-quinoa?id=1051022\" aria-label=\"ogst\" data-wm-linkcode=\"C02\">ogst<\/a>&nbsp;telt&nbsp;Nederland nu ongeveer dertig&nbsp;quinoatelers.&nbsp;Marc Arts is directeur van GreenFood50, marktleider in innovatieve&nbsp;quinoa-ingrediënten, zoals meel, crisps en vlokken. “We hadden afgelopen seizoen in totaal 160 hectare in Nederland en België.”&nbsp;Het bedrijf heeft&nbsp;zelfs&nbsp;een wachtlijst&nbsp;voor telers&nbsp;die aan de slag willen met het gewas.&nbsp;<\/p><h2 data-wm-anchor-id=\"Goede_bodemstructuur-anchor\">Goede bodemstructuur&nbsp;<\/h2><p>Quinoa&nbsp;vraagt een goede bodemstructuur en een fijn zaaibed.&nbsp;Gerard van Mastwijk&nbsp;is biologisch teler in Zevenhoven.&nbsp;“Je zag dit jaar zeker structuurschade van bewerkingen en schoffelen onder natte omstandigheden.”&nbsp;&nbsp;<\/p><p>Van Mastwijk dorste de&nbsp;quinoa&nbsp;begin september en zaaide daarna een groenbemester.&nbsp;“De&nbsp;quinoa&nbsp;laat een vrij rijke stoppel na. Je ziet dat achter de combine veel organische stof overblijft.”&nbsp;In combinatie met de groenbemester&nbsp;heeft de&nbsp;bodem&nbsp;baat bij&nbsp;de grote hoeveelheid organische stof.&nbsp;&nbsp;<\/p><h2 data-wm-anchor-id=\"Hoge_voedingswaarde-anchor\">Hoge voedingswaarde&nbsp;<\/h2><p>Directeur&nbsp;Arts&nbsp;van GreenFood50&nbsp;roemt de eigenschappen van&nbsp;quinoa.&nbsp;“Quinoa&nbsp;heeft net zo'n gebalanceerde eiwitsamenstelling als soja en is van nature allergeenvrij. Het is geschikt als vleesvervanger, sportvoeding, bakkerijproducten en babyvoeding.”&nbsp;<\/p><p>Hij&nbsp;verwacht een blijvend rendement voor telers en verwerkers,&nbsp;vooral voor biologische&nbsp;quinoa. “Dat komt door de boer-tot-bordstrategie van de Europese Unie. Als Nederland naar 25 procent biologische consumptie gaat, dan zijn daar meer&nbsp;quinoatelers&nbsp;voor nodig.”&nbsp;&nbsp;<\/p><p>Het gewas&nbsp;en de teelt&nbsp;moeten echter&nbsp;nog worden doorontwikkeld.&nbsp;Telers moeten de teelt steeds beter in de vingers krijgen. Veredelaars&nbsp;verbeteren stap voor stap&nbsp;de maat,&nbsp;kwaliteit en opbrengst van het zaad.&nbsp;Daarnaast richten zij zich op rassen met een korter groeiseizoen.&nbsp;En tot slot staan korte en stevige stengels&nbsp;op het verlanglijstje, want legeren&nbsp;is bij&nbsp;quinoa&nbsp;nog een probleem.&nbsp;<\/p><h2 data-wm-anchor-id=\"Sorghum_als_ruwvoer-anchor\">Sorghum als ruwvoer&nbsp;<\/h2><p>Sorghum is in onderzoek als mogelijk derde ruwvoergewas voor melkveebedrijven. Onderzoekers en veredelaars zijn op zoek naar sorghumrassen die een goede opbrengst en een aanvaardbaar zetmeelgehalte hebben, gecombineerd met een goede verteerbaarheid.&nbsp;<\/p><p>Sorghumsoorten bestaan uit twee typen: de graansoorten en de grassoorten. De&nbsp;rassen en hybriden afgeleid van de&nbsp;graansoorten&nbsp;zijn geschikt voor&nbsp;zetmeelproductie. De&nbsp;overige rassen en hybriden&nbsp;bieden mogelijkheden voor structuurrijk voer.&nbsp;<\/p><h2 data-wm-anchor-id=\"Sorghum_versus_mais-anchor\">Sorghum versus mais&nbsp;<\/h2>"
}
							,
								{
  "identifier": "element_588693",
  "type": "modularcontent",
  "gkzindexmanual": {
    "title": "",
    "gkz_content_id": ["859457"]
  }
}  
									,
									{
  "type": "text",
  "html": "<p>In&nbsp;een onderzoek dat in Nederland en België werd uitgevoerd, werden op zand en löss diverse sorghumrassen vergeleken met mais. Er is gekeken naar opbrengst, zetmeelgehalte en verteerbaarheid (VCOS).&nbsp;&nbsp;<\/p><h2 data-wm-anchor-id=\"Resultaten-anchor\">Resultaten&nbsp;<\/h2><p>De opbrengsten per proefveld lopen fors uiteen,&nbsp;van 8 tot 20 ton&nbsp;ds&nbsp;per ha. Onder andere de hete zomer van 2018&nbsp;gooide&nbsp;roet in het eten.&nbsp;Gemiddeld&nbsp;brengt sorghum&nbsp;12 ton&nbsp;ds&nbsp;per ha, met een uitschieter van&nbsp;het&nbsp;ras Suzy&nbsp;(een&nbsp;grasras) dat 16 ton&nbsp;ds&nbsp;per ha geeft. Daarmee biedt het ras mogelijkheden voor het winnen van structuurrijk ruwvoer.&nbsp;<\/p><p>Ook bij een sorghum-graanras&nbsp;is er een positief resultaat. Het type C7 heeft het hoogste&nbsp;zetmeelgehalte van alle geteste sorghumrassen en gaat ook over de hoeveelheid zetmeel van de mais heen. Dit type biedt daarmee mogelijkheden voor zetmeelrijk ruwvoer.&nbsp;<\/p><p>Als het gaat over verteerbaarheid,&nbsp;laten de&nbsp;graantypen een duidelijk betere verteerbaarheid&nbsp;zien&nbsp;dan&nbsp;de grastypen.&nbsp;<\/p>"
}
									]
						},
						{
						"area": "sources",
						"title": "Bronnen",
						"elements": [
									{
  "type": "text",
  "html": "<h2 data-wm-anchor-id=\"Lupine_ideaal_op_zandgrond-anchor\">Bronnen<\/h2>"
}
							,
								{
  "identifier": "element_588697",
  "type": "modularcontent",
  "gkzindexmanual": {
    "title": "",
    "gkz_content_id": [
      "859457",
      "1031845",
      "1051022"
    ]
  }
}  
									,
									{
  "type": "text",
  "html": "<h2 data-wm-anchor-id=\"Humane_consumptieen_veevoer-anchor\">Meer informatie<\/h2>"
}
							,
								{
  "identifier": "element_588699",
  "type": "modularcontent",
  "GKZ_searchelementquery": {
    "gkz_linktext": "Meer over sorghum, quinoa en lupine",
    "gkz_search_query": "https://library.wur.nl/WebQuery/gkn3?q=lupine%20OR%20quinoa%20OR%20sorghum&wq_flt=trefwoord/dut&wq_val=nederland&wq_srt_desc=publicatiejaar"
  }
}  
									]
						},
						{
						"area": "related",
						"title": "Gerelateerd",
						"elements": [
									]
						},
						{
						"area": "content3",
						"title": "Overig",
						"elements": [
					]
		}
		]			
}