{ "type": "mediaitem", "identifier": "mediaitem_682352", "subtype": "wmammodularcontent_gkn_dossier", "title": "Ecologisch bermbeheer", "navtitle": "", "url": "/nl/groenkennisnet/dossier/ecologisch-bermbeheer-dossier.htm", "language": "nl_NL", "sections": [ { "identifier": "pagesection_18334988", "title": "GKN Configuratie", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie.htm?pagesectionid=18334988&tsobjectid=18334988" }, { "identifier": "pagesection_18335139", "title": "GKN Menu", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie.htm?pagesectionid=18335139&tsobjectid=18335139" }, { "identifier": "pagesection_18334944", "title": "GKN Footer logo's", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie.htm?pagesectionid=18334944&tsobjectid=18334944" }, { "identifier": "pagesection_18334966", "title": "GKN Footer", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie.htm?pagesectionid=18334966&tsobjectid=18334966" }, { "identifier": "pagesection_18335177", "title": "GKN Footer legal", "link": "/nl/groenkennisnet/paginasectie.htm?pagesectionid=18335177&tsobjectid=18335177" } ], "metadata" : { "id": 682352, "identifier": "mediaitem_682352", "contenttype": "wmammodularcontent_gkn_dossier", "contenttype_title": "contenttype_wmammodularcontent_gkn_dossier", "url": "/nl/groenkennisnet/dossier/ecologisch-bermbeheer-dossier.htm", "title": "Ecologisch bermbeheer", "lead": "Bermen hebben een belangrijke functie als leefgebied voor planten en dieren. In de steeds intensiever gebruikte agrarische landschappen neemt hun belang bovendien alleen maar toe. Tegelijkertijd maken bloemrijke bermvegetaties plaats voor bermvegetaties met algemene ruigtekruiden die overal in Neder- land voorkomen. Voor insecten valt er steeds minder te halen. In dit dossier vind je meer informatie over basiskennis ecologisch beheer van bermen, hoe om te gaan bestuurlijke afspraken en draagvlak, samenwerken tussen partijen en bijvoorbeeld monitoring en machines.", "leadimage": { "source": "https://api.groenkennisnet.nl/upload_mm/c/5/a/668560_fullimage_shutterstock_2014351154_biodiversiteit_boomspiegel_stad%20crop.jpeg", "width": 1279, "height": 774, "focuspoint-x": 588, "focuspoint-y": 291, "alternative_text": "", "photographer": "Rene Notenbomer", "photographer_hyperlink": "https://www.shutterstock.com/g/renenotenbomer", "photo_license": "Shutterstock", "photo_license_hyperlink": "https://www.shutterstock.com/nl/license", "source_info": "Biodiversiteit in de stad", "source_info_hyperlink": "https://www.shutterstock.com/image-photo/close-tree-mirror-garden-urban-setting-2014351154", "keywords": [] }, "publication_date": "2022-11-14T14:01+02:00", "lastmodified_date": "2023-02-15T12:07+02:00", "expiration_date": "", "tags": [ "Dutch", "Dossier" ], "copyright": "", "external_id": "", "item_metadata": { "contentsubtype": "Dossier", "theme": [], "keywords": [], "video_header": "", "gkn_organization": { "title": "Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/groen-kennisnet-2.htm" }, "contactperson": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet.htm" }, "experts": [], "link_extra_image": "", "last_update": "" } }, "contents": [ { "area": "beginhier", "title": "Begin hier", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": false,"contentarea_leadtext": "", "elements": [ { "identifier": "element_30329825", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": [ "1031597", "1181906", "1029289" ] } } , { "identifier": "element_30220333", "type": "contentitemslist", "subtype": "normal", "title": "Nieuwsberichten van Groen Kennisnet", "mediaitems": [ { "identifier": "mediaitem_608450", "title": "Stikstof krijgt grip op bermen en dijken", "contenttype": "wmammodularcontent_gkn_news", "contenttype_title": "contenttype_wmammodularcontent_gkn_news", "link": { "type": "internal", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/stikstof-krijgt-grip-op-bermen-en-dijken-1.htm" }, "lead": "Als gevolg van de grote hoeveelheid stikstof in lucht en bodem groeien ook buiten de natuurgebieden steeds minder soorten wilde planten en bloemen. Veel gemeenten en waterschappen proberen dit leefgebied voor vlinders, bijen en andere insecten te herstellen door aanpassing van het maaibeleid.", "leadimage": { "source": "https://api.groenkennisnet.nl/upload_mm/c/1/9/cid608450_Print%2520version%2520300%2520DPI-shutterstock_434950930_NL_biodiversiteit_berm.jpg", "width": 1768, "height": 1080, "focuspoint-x": -1, "focuspoint-y": -1, "alternative_text": "" }, "publication_date": "2021-09-23T07:00+02:00", "lastmodified_date": "2021-10-04T16:57+02:00", "expiration_date": "", "keywords": [ "Nieuws", "Dutch", "news", "gkn_home", "gkn_etalage_kennisbank", "gkn_etalage_home", "GKN2IMPORT", "GKN2GEDAAN" ], "item_metadata": { "contentsubtype": "Nieuws", "theme": [ "gkn_etalage_kennisbank", "gkn_home", "gkn_etalage_home", "gkn_etalage_home" ], "related_dossier": [], "keywords": [], "gkn_organization": { "title": "Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/groen-kennisnet-2.htm" }, "author": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet.htm" }, "contactperson": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet.htm" }, "link_extra_image": "", "subject_abstract": "Ecologisch Bermbeheer", "target_audience_abstract": "Akkerbouwer, Multifuntionele Landbouwer, Beleidsmaker", "region_abstract": "", "jumplinktext": "" } }, { "identifier": "mediaitem_601777", "title": "Beter bermbeheer met hulp van veldgids op zakformaat", "contenttype": "wmammodularcontent_gkn_news", "contenttype_title": "contenttype_wmammodularcontent_gkn_news", "link": { "type": "internal", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/beter-bermbeheer-met-hulp-van-veldgids-op-zakformaat-1.htm" }, "lead": "De kwaliteit van bermen staat onder druk. Karakteristieke planten die waardvol zijn voor insecten verdwijnen in rap tempo. Om beheerders handvatten te bieden bij ecologisch bermbeheer, hebben Floron en de Vlinderstichting een veldgids op zakformaat uitgebracht.", "leadimage": { "source": "https://api.groenkennisnet.nl/upload_mm/5/9/1/cid601777_poppies-4336355_1280.jpg", "width": 1280, "height": 853, "focuspoint-x": -1, "focuspoint-y": -1, "alternative_text": "" }, "publication_date": "2021-05-17T07:00+02:00", "lastmodified_date": "2021-09-23T16:46+02:00", "expiration_date": "", "keywords": [ "Nieuws", "Dutch", "news", "gkn_home", "gkn_leefomgeving", "gkn_etalage_kennisbank", "gkn_etalage_home", "gkn_groenvoorziening", "GKN2IMPORT", "GKN2GEDAAN" ], "item_metadata": { "contentsubtype": "Nieuws", "theme": [ "gkn_etalage_kennisbank", "gkn_home" ], "related_dossier": [], "keywords": [], "gkn_organization": { "title": "Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/groen-kennisnet-2.htm" }, "author": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet.htm" }, "contactperson": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet.htm" }, "link_extra_image": "", "subject_abstract": "Veldgids Bermbeheer", "target_audience_abstract": "Terreinbeheerder, Grond- en Loonwerker, Hovenier / Groenvoorziener", "region_abstract": "", "jumplinktext": "" } }, { "identifier": "mediaitem_600168", "title": "Meer vlindervriendelijke bermen", "contenttype": "wmammodularcontent_gkn_news", "contenttype_title": "contenttype_wmammodularcontent_gkn_news", "link": { "type": "internal", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/meer-vlindervriendelijke-bermen-1.htm" }, "lead": "Bermen zijn voor vlinders en andere insecten een belangrijk leefgebied. Maar bermen staan onder druk. Vlinderstichting Floron en LTO werken in een project aan beter bermbeheer.", "leadimage": { "source": "https://api.groenkennisnet.nl/upload_mm/c/3/7/cid600168_berm_oudehorne_jn.jpg", "width": 800, "height": 563, "focuspoint-x": -1, "focuspoint-y": -1, "alternative_text": "" }, "publication_date": "2018-04-28T07:00+02:00", "lastmodified_date": "2021-08-25T14:54+02:00", "expiration_date": "", "keywords": [ "Dutch", "news", "gkn_home", "gkn_leefomgeving", "gkn_etalage_kennisbank", "gkn_etalage_home", "GKN2IMPORT" ], "item_metadata": { "contentsubtype": "Nieuws", "theme": [ "gkn_etalage_kennisbank", "gkn_home", "gkn_leefomgeving", "gkn_etalage_home" ], "related_dossier": [], "keywords": [], "gkn_organization": { "title": "Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/groen-kennisnet-2.htm" }, "author": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet.htm" }, "contactperson": { "title": "Redactie Groen Kennisnet", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/redactie-groen-kennisnet.htm" }, "link_extra_image": "", "subject_abstract": "", "target_audience_abstract": "", "region_abstract": "", "jumplinktext": "" } } ] } ] }, { "area": "watisecologischbermbeheer?", "title": "Wat is ecologisch bermbeheer?", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": true,"contentarea_leadtext": "Door heel Nederland verspreid ligt een netwerk van wegbermen, (oevers langs) waterwegen, dijken en openbaar groen. Grote delen van deze terreinen hebben een lage vegetatie van gras en kruiden. Deze terreinen hebben een belangrijke waarde voor de biodiversiteit, maar de potentie is nog groter. Het is een leefgebied voor planten en insecten die gedijen in een niet-bemest maar wel beheerd grasland. Daarnaast vormen bermen verbindingen tussen natuurgebieden. In veel stedelijke en intensieve landbouwgebieden zijn deze stroken vaak de enige plaatsen waar nog ruimte is voor natuur (leefgebied voor planten en dieren). Ecologisch bermbeheer richt zich zowel op de planten als op de dieren. Hier lees je meer over wat ecologisch bermbeheer inhoudt. ", "elements": [ { "type": "text", "html": "

Ecologisch beheer van bermen houdt rekening met de planten en dieren die in de berm leven. Dat kan door een aantal basisprincipes in acht te nemen.<\/p>

  1. Stel beheerdoelen op, bijvoorbeeld een bepaald vegetatietype of 'meer ruimte voor vlinders'.<\/li>
  2. Maai gefaseerd en laat bij elke maaibeurt 15-30% van de vegetatie ongemaaid, op zo klein mogelijke schaal. Houd hierbij rekening met aanwezige ecologische waarden.<\/li>
  3. Voer het maaisel af. Laat het maaisel zo mogelijk enkele dagen drogen alvorens het te wiersen en te rapen. Gebruik een maai-zuig combinatie terughoudend.<\/li>
  4. Niet klepelen, dit leidt tot directe en indirecte schade aan flora en fauna en strookt daarom niet met ecologisch beheer. Lees hier meer over bij het kopje 'machines<\/a>'. <\/li>
  5. Volg de effecten van het beheer door ecologische monitoring en stuur waar nodig bij. Leer meer hierover bij het kopje 'monitoring<\/a>'.<\/li>
  6. Laat vakbekwaam personeel, met oog voor flora en fauna, het beheer uitvoeren. Onderaan het dossier bij 'meer informatie<\/a>' staat een lijst met opleidingen en cursussen voor goed ecologisch bermbeheer.<\/li><\/ol>

    Door ecologisch beheer volgens deze principes uit te voeren wordt het succesvol en draagt het bij aan duurzame populaties van flora en fauna in bermen.<\/p>" } , { "identifier": "element_30314962", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": ["1029289"] } } , { "identifier": "element_30218944", "type": "modularcontent", "GKZ_searchelementquery": { "gkz_linktext": "Zoekvraag", "gkz_search_query": "" } } ] }, { "area": "monitoring", "title": "Monitoring", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": false,"contentarea_leadtext": "Monitoring en evaluatie zijn nodig om bijstellingen doen aan de afspraken indien dat nodig is. Het is dus belangrijk voor een doelgerichte aanpak. Monitoring vindt in de meeste bermen echt niet plaats, deels omdat er geen overkoepelend landelijke beeld is. Daarnaast is het belangrijk om goed gecontroleerd wordt op achterstallig onderhoud. ", "elements": [ { "type": "text", "html": "

    <\/a>Volg de link voor het ontwerp meetnet biodiversiteit Rijkswaterstaat : wegbermen en dijken<\/a><\/p>" } , { "identifier": "element_30332186", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": [ "986190", "862683", "1064159" ] } } , { "identifier": "element_30218974", "type": "modularcontent", "GKZ_searchelementquery": { "gkz_linktext": "Zoekvraag", "gkz_search_query": "" } } ] }, { "area": "machines", "title": "Machines", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": true,"contentarea_leadtext": "Gebruik van het juiste materieel en de juiste werktuigen is essentieel. Het is belangrijk om zo licht mogelijk materieel te gebruiken dat de bodem zoveel mogelijk intact laat. Daarnaast moet het leven in en bij de bodem zo veel mogelijk intact gelaten worden, het maaien moet uitgevoerd worden met een machine met scherpe messen die de vegetatie recht afmaait en in brede wegredder moet een wildredder gebruikt worden. Zorg dat je niet klepelt, het is beter om bijvoorbeeld een schotelmaaien en opraapwagen te gebruiken want dan overleeft een groot deel van de rupsen het, de bodem verarmt waardoor de bloemvegetatie rijker wordt. ", "elements": [ { "identifier": "element_30318018", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": [ "1049796", "996785", "1152049" ] } } , { "identifier": "element_30318007", "type": "modularcontent", "GKZ_searchelementquery": { "gkz_linktext": "Zoekvraag", "gkz_search_query": "" } } ] }, { "area": "inspirerendevoorbeelden", "title": "Inspirerende voorbeelden ", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": false,"contentarea_leadtext": "Lees hier meer over inspirerende voorbeelden bij ecologisch bermbeheer. Bijvoorbeeld over samenwerking, dat is erg belangrijk in ecologisch bermbeheer en komt terug in de voorbereiding, tijdens het beheerplan vormgeven, alsmede het maken van afspraken tussen opdrachtgever en opdrachtnemer. ", "elements": [ { "type": "text", "html": "

    Om meer te leren over samenwerken en communiceren worden ook cursussen gegeven, of kun je kijken naar voorbeelden van hoe andere pricinces het doen. <\/p>

    Neem bijvoorbeeld een kijkje bij het leernetwerk Gelderland<\/a>, het beheerplan biologisch bermbeheer Zuid Holland<\/a>, of de (betaalde) cursus van steenbreek<\/a> over samenwerken en communiceren over ecologisch bermbeheer. <\/p>

    Verder is bestuurlijk draagvlak ook belangrijk op ecologisch bermbeheer goed uit te kunnen voeren. Daarnaast is de ook de aanbesteding belangrijk. Daar kun je meer informatie over vinden de bronnen bij dit blokje. <\/p>

    Dat een berm niet zomaar een stuk onbenut groen is langs de kant van de weg, maar nog meer weten veel mensen niet. Een berm kan namelijk een hotspot voor leven zijn, een kleurrijke blikvanger en bruggen tussen natuurgebieden. Het is belangrijk goed te communiceren over een berm. Vaak worden er vragen gesteld waarom de bermen niet gemaaid worden en zo slordig zijn. Vlaanderen heeft een handboek communiceren over ecologisch bermbeheer<\/a> gemaakt, met nuttige informatie. <\/p>" } , { "identifier": "element_33372690", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "", "gkz_content_id": [ "1081887", "273353", "1058817", "1029338", "648180", "1058817", "1062232" ] } } , { "identifier": "element_33154768", "type": "modularcontent", "GKZ_searchelementquery": { "gkz_linktext": "Zoekvraag", "gkz_search_query": "" } } ] }, { "area": "inspirerendevideo's", "title": "Inspirerende video's", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_video", "name": "contenttemplate_video"},"background": false,"contentarea_leadtext": "", "elements": [ { "identifier": "element_33153775", "type": "modularcontent", "videocontent": { "title": "Sint Anthonis: Bij-vriendelijk bermbeheer", "source": "Wageningen Environmental Research", "url": "https://www.youtube.com/watch?v=m0CimJxzgEQ", "image": {"error": "no image selected"} } } , { "identifier": "element_33155047", "type": "modularcontent", "videocontent": { "title": "Introductie tot ecologisch bermbeheer - Anthonie Stip - Webinar ecologisch bermbeheer Brabant", "source": "FLORONNederland", "url": "https://www.youtube.com/watch?v=ye_KMWB606w", "image": {"error": "no image selected"} } } , { "identifier": "element_30218988", "type": "modularcontent", "GKZ_searchelementquery": { "gkz_linktext": "", "gkz_search_query": "" } } ] }, { "area": "content2", "title": "Meer informatie", "elements": [ { "type": "text", "html": "

    Opleidingen<\/h2>" } , { "identifier": "element_33153922", "type": "modularcontent", "gkn_link": { "linktext": "Vlinderstichting: cursus kleurkeur", "link_url": "https://www.vlinderstichting.nl/kleurkeur/cursus-kleurkeur" } } , { "identifier": "element_33154001", "type": "modularcontent", "gkn_link": { "linktext": "Natuurpro: Cursus Ecologisch bermbeheer", "link_url": "https://natuurpro.nl/blog/presentatie/cursus-ecologisch-bermbeheer-harderwijk/" } } , { "identifier": "element_33154138", "type": "modularcontent", "gkn_link": { "linktext": "Naturio: opleiding ecologie - onderdeel bermbeheer", "link_url": "https://naturio.nl/opleiding-ecologie/" } } , { "identifier": "element_33154197", "type": "modularcontent", "gkn_link": { "linktext": "AAB groep: Ecologisch groenbeheer", "link_url": "https://www.aabgroep.nl/groen/groenbeheer-ecologisch" } } ] } ] }