{ "type": "mediaitem", "identifier": "mediaitem_671469", "subtype": "wmammodularcontent_gkn_dossier", "title": "Huis- en hobbydieren", "navtitle": "", "url": "/nl/diervizier/dossier/huis-en-hobbydieren-dossier.htm", "language": "nl_NL", "metadata" : { "id": 671469, "identifier": "mediaitem_671469", "contenttype": "wmammodularcontent_gkn_dossier", "contenttype_title": "contenttype_wmammodularcontent_gkn_dossier", "url": "/nl/diervizier/dossier/huis-en-hobbydieren-dossier.htm", "title": "Huis- en hobbydieren", "lead": "In Nederland leven miljoenen huis- en hobbydieren. Bijna 4 miljoen huishoudens hebben 1 of meer huisdieren en naar schatting vijftig- tot honderdduizend particulieren houden hobbymatig landbouwdieren. Deze dieren hebben een positieve impact op de leefbaarheid van een stad of dorp en de zorg voor kwetsbare inwoners. Het gaat dan het niet alleen om dieren binnenshuis, maar ook om dieren in de wei en om het huis.", "leadimage": { "source": "https://api.groenkennisnet.nl/upload_mm/a/4/0/671476_fullimage_cat-3261420_960_720.jpg", "width": 960, "height": 640, "focuspoint-x": 506, "focuspoint-y": 342, "alternative_text": "", "photographer": "Uschi Dugulin", "photographer_hyperlink": "https://pixabay.com/nl/users/uschi_du-6837866/", "photo_license": "Pixabay", "photo_license_hyperlink": "https://pixabay.com/nl/service/license/", "source_info": "Kat huisdier", "source_info_hyperlink": "https://pixabay.com/nl/photos/kat-huisdier-dier-grijs-huiskat-3261420/", "keywords": [] }, "publication_date": "2022-09-15T10:22+02:00", "lastmodified_date": "2022-11-17T19:53+02:00", "expiration_date": "", "tags": [ "Dutch", "gkn_home", "Dossier", "gkn_diervizier" ], "copyright": "", "external_id": "", "item_metadata": { "contentsubtype": "Dossier", "theme": [ "gkn_home", "gkn_diervizier" ], "keywords": [], "video_header": "", "gkn_organization": { "title": "DierVizier", "url": "/nl/groenkennisnet/nieuwsitem/diervizier-1.htm" }, "contactperson": { "title": "Redactie DierVizier", "url": "/nl/groenkennisnet/persoon/redactie-diervizier.htm" }, "experts": [], "link_extra_image": "", "last_update": "" } }, "contents": [ { "area": "overditdossier", "title": "Over dit dossier", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": false,"contentarea_leadtext": "Al deze dieren brengen ook een grote verantwoordelijkheid met zich mee, en ook de gemeente heeft hier direct mee te maken. Bijvoorbeeld binnen het sociale domein, bij huisuitzettingen, in de openbare ruimte (inclusief ruimtelijke ordening) en vanuit de zorgplicht in het burgerlijk wetboek voor zwervend aangetroffen dieren.", "elements": [ { "type": "text", "html": "

<\/em>Maar ook binnen het vergunningenbeleid en in de toezichthoudende en handhavende taken van de gemeente vragen huis- en hobbydieren om aandacht van de gemeente. <\/p>

Hieronder vindt u een aantal vraagstukken/voorbeelden van waar een gemeente zoal mee te maken kan krijgen als het gaat om huis- en hobbydieren. We nodigen u graag uit om vragen en inspirerende voorbeelden met ons te delen: <\/em>info@diervizier.nl<\/a>.<\/em><\/p>" } ] }, { "area": "dierenwelzijnhuis-enhobbydieren", "title": "Dierenwelzijn huis- en hobbydieren", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": true,"contentarea_leadtext": "Vaak weten mensen niet genoeg over huisdierbezit en hobbydieren en de wettelijke regels die hierbij gelden. Dit kan leiden tot verwaarlozing of mishandeling. De gemeente kan inwoners helpen met goede informatievoorziening en voorlichting over wettelijke regels en veelvoorkomende problemen. De landelijke overheid is het bevoegd orgaan voor regelgeving over dierenwelzijn. Wettelijke regels met betrekking tot huisdieren en hobbydieren zijn vastgelegd in de Wet dieren. Het Besluit houders van dieren, een uitvoeringsbesluit bij deze wet, bevat algemene regels over het houden en de verzorging van dieren. ", "elements": [ { "type": "text", "html": "

In het Besluit houders van dieren zijn ook regels opgenomen over het bedrijfsmatig houden, fokken en verhandelen of verkopen van gezelschapsdieren. Zo mogen gezelschapsdieren bijvoorbeeld niet verkocht worden aan kinderen onder de 16 jaar, mogen dierenwinkels geen dieren in de etalage hebben en zijn er regels voor het maximale aantal nestjes dat een dier mag krijgen. <\/p>

De inspecteurs van de Landelijke Inspectiedienst Dierenbescherming<\/a> (LID) komen in actie na meldingen van dieren in nood bij meldpunt 144. Het gaat dan vooral om gevallen van verwaarlozing van huis- en hobbydieren. Daarnaast voert de LID ook routinecontroles uit bij onder andere dierenwinkels, -pensions en fokkers/handelaren. Bij het bestrijden van dierenleed werkt de LID onder andere nauw samen met de politie en de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit<\/a> (NVWA). <\/p>

Voor hobbydieren zoals geiten, paarden, varkens en kippen die zonder commercieel doel worden gehouden, gelden vaak andere (en meer) regels dan voor het houden van een regulier huisdier. Hobbydieren vallen namelijk op sommige punten onder de regels voor commercieel gehouden landbouwhuisdieren. Denk hierbij onder andere aan regels omtrent besmettelijke dierziekten, vervoer en huisvesting Iemand die een hobbydier houdt moet bijvoorbeeld bij het vermoeden van een besmettelijke dierziekte een dierenarts inschakelen. Die kan constateren of het eventueel gaat om een ziekte die moet worden gemeld bij de NVWA.<\/p>

Bron foto<\/em>: Actie na meldingen van dieren in nood (©LID)<\/em><\/sub><\/p>" } , { "identifier": "element_30352036", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "Bronnen", "gkz_content_id": [ "1176144", "1059924", "862087", "1044995", "1176335" ] } } ] }, { "area": "huis-enhobbydierenlijst", "title": "Huis- en hobbydierenlijst", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": false,"contentarea_leadtext": "Vanaf 2024 wordt het aantal soorten zoogdieren dat gehouden mag worden in Nederland ingeperkt. Een limitatieve lijst is er al in zeven andere Europese landen. Rondom de invoering van de lijst zouden gemeenten te maken kunnen krijgen met een toename in gedumpte dieren. Veel zal afhangen van de communicatie vanuit het Rijk en eventuele nog op te stellen flankerende maatregelen. Het is relevant voor een gemeente de ontwikkelingen rondom de invoering van de lijst te monitoren.", "elements": [ { "type": "text", "html": "

De huis- en hobbydierenlijst is een dynamische lijst. Dat wil zeggen dat er soorten kunnen worden afgehaald of toegevoegd als er nieuwe wetenschappelijke inzichten zijn in of dat dier gehouden kan worden. De lijst die er nu ligt gaat om 30 diersoorten. Later worden er ook dergelijke lijsten gemaakt voor vogels, vissen en reptielen. <\/p>

Wie op 1 januari 2024 nog een dier in huis heeft dat niet op de lijst staat, mag het gewoon houden totdat het is doodgegaan of het dier ergens anders onderbrengen.<\/p>

Bron foto: <\/sub>Afrikaanse dwergmuis (<\/sub>©Alouise Lynch via Wikimedia)<\/sub><\/p>" } , { "identifier": "element_28115702", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "Bronnen", "gkz_content_id": [ "1168685", "1168632", "1177122" ] } } ] }, { "area": "opvangzwerf-enafstandsdieren", "title": "Opvang zwerf- en afstandsdieren", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": true,"contentarea_leadtext": "Gemeenten hebben een wettelijke taak voor de tijdelijke opvang van huis- en hobbydieren die op straat zwerven (Burgerlijk Wetboek (boek 5), artikel 8 lid 3). De gemeente moet deze dieren 14 dagen voor de eigenaar bewaren. Als die zich niet binnen 14 dagen meldt, bepaalt de burgemeester wat er met de dieren gebeurt. Doorgaans draagt de burgemeester het eigendom van het dier dan over aan een dierenopvang, waarna het dier geplaats kan worden bij een volgende particuliere eigenaar. ", "elements": [ { "type": "text", "html": "

De gemeente is minimaal direct financieel verantwoordelijk voor de opvang, maar met name katten, konijnen en knaagdieren worden vaak niet opgehaald door de eigenaar en zitten gemiddeld veel langer in de opvang (indicatie tussen de 45 en 60 dagen). De wettelijk noodzakelijke vergoeding volstaat daarom niet. Een gemeente maakt daarom bij voorkeur aanvullende afspraken met dierenopvangcentra over zowel vervoer – niet wettelijk vastgelegd - als opvang van huis- en hobbydieren. Almere [link met nota] is een voorbeeld van een gemeente die het vervoer met de dierenambulance als verlengstuk van haar wettelijke taak ziet en bijdraagt in de kosten.<\/p>

Veel eigenaren brengen om diverse valide en minder valide redenen hun dier naar de opvang om er afstand van te doen. Afstandsdieren<\/strong> worden niet genoemd in het Burgerlijk Wetboek<\/em>. Gemeenten zouden echter uit voorzorg toch kunnen overwegen mede-verantwoordelijkheid te nemen voor de opvang van deze dieren. In combinatie met een goed voorlichtingsprogramma aan de burger kan worden voorkomen dat meer dieren zwervend op straat belanden.<\/p>

Bron foto: Konijn (©Pixabay)<\/em><\/sub><\/p>" } , { "identifier": "element_28083982", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "Bronnen", "gkz_content_id": [ "1059923", "1150973", "1150981" ] } } ] }, { "area": "opvangnahuisontruiming", "title": "Opvang na huisontruiming", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": false,"contentarea_leadtext": "Een dier kan ook opvang nodig hebben als gevolg van bijvoorbeeld een huisontruiming. In dat geval is de gemeente verplicht volgens de Algemene wet bestuursrecht (Awb) (artikelen 5:29 en 5:30 Awb) om achtergelaten ‘zaken’ maximaal 13 weken ‘op te slaan’. Als het na die tijd niet lukt om het dier weer terug te brengen naar de eigenaar, dan is de gemeente bevoegd het dier over te dragen aan het dierenasiel, te verkopen of euthanasie te laten uitvoeren.", "elements": [ { "type": "text", "html": "

Ook als mensen (gedwongen) worden opgenomen of gearresteerd of er is sprake van huiselijk geweld, is opvang of herplaatsing van hun huisdieren van groot belang. Het komt helaas regelmatig voor dat in dergelijke situaties niets is geregeld voor de huisdieren. Daar moet dan toch zorg voor worden geregeld. <\/p>

Om de opvang of herplaatsing goed te regelen, is het van belang dat de betrokken hulpdiensten, zoals politie, sociale hulpdiensten en dierenopvangcentra hierover afspraken maken. De gemeente kan hier een faciliterende rol in nemen. <\/p>

Zie ook kennisdossier “Dieren en het sociale domein”<\/em> (in voorbereiding)<\/em><\/em><\/p>

Bron foto: Opslag (©Michal Balog via Unsplash)<\/em><\/sub><\/p>" } , { "identifier": "element_28115849", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "Bronnen", "gkz_content_id": [ "1059919", "392604", "1057817" ] } } ] }, { "area": "sociaalbeleidendierenwelzijn", "title": "Sociaal beleid en dierenwelzijn", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": true,"contentarea_leadtext": "Geldgebrek, fysieke of psychische beperkingen bij de eigenaar, of een verstoorde gezinsrelaties kunnen aanleiding zijn voor afglijdend dierenwelzijn of dierverwaarlozing. In het kader van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) komt de sociale hulpverlener vaker ‘achter de voordeur’. Zo vindt in veel gemeenten het ‘keukentafelgesprek’ plaats, dat vaak is uitbesteed aan sociale wijk- of buurtteams. Sociale hulpverleners kunnen een belangrijke rol spelen bij het signaleren van dierenwelzijnsproblemen en actie ondernemen. ", "elements": [ { "type": "text", "html": "

De gemeente kan een faciliterende rol spelen door informatie en trainingen aan te bieden aan hulpverleners. Ook kunnen zij financieel bijdragen aan initiatieven die op thuisadressen, of in zorginstellingen ondersteuning bieden bij de verzorging van huisdieren. Er zijn ook organisatie die analoog aan de Blijf-van-Mijn-Lijf huizen zorg aan dieren kunnen bieden in situaties van huiselijk geweld. <\/p>

Veel gemeenten hebben een minimabeleid geformuleerd, wat inhoudt dat burgers met een laag inkomen bepaalde vergoedingen of kortingen kunnen krijgen. Voor burgers die qua inkomen op of rond het bijstandsniveau zitten, gelden er vanuit de Participatiewet<\/em> regelingen voor Bijzondere bijstand. Gemeenten kunnen ondersteuning bieden door veterinaire zorg of huisdierziekteverzekeringen in de voorzieningen voor Bijzonder bijstand op te nemen. Of een gemeentelijk noodfonds als onderdeel van minimabeleid. De gemeente Amsterdam heeft bijv. de ADAM-regeling<\/a> (Amsterdamse Dierenhulp aan Minima-regeling).<\/p>

Snel naar dossier “Dieren en het sociale domein” <\/em>(in voorbereiding)<\/em><\/em><\/p>

Bron foto: Hond en mens (©Flickr)<\/em><\/sub><\/p>" } , { "identifier": "element_28083969", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "Bronnen", "gkz_content_id": [ "1176338", "1176348", "1151315", "1057811", "1043149", "1043706" ] } } ] }, { "area": "dierenindebuitenruimte:hondenenhobbydieren", "title": "Dieren in de buitenruimte: honden en hobbydieren ", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": false,"contentarea_leadtext": "Als gemeente kun je naast opvanglocaties ook voorzieningen in de buitenruimte organiseren, zoals voorzieningen voor honden of het accommoderen van gehouden dieren, denk aan paarden en pony’s, maar ook geiten en schapen. Voorzieningen, die in ieder geval goed zijn voor het dierenwelzijn, maar die ook nodig zijn om ervoor te zorgen dat de openbare ruimte geschikt is voor mensen met èn zonder dieren. ", "elements": [ { "type": "text", "html": "

Zo betekent een algehele opruimplicht voor hondenpoep dat er ook aandacht moet zijn voor een goede infrastructuur van uitlaatplekken, hondentoiletten, afvalbakken en goed doordachte losloopgebieden. Zo’n losloopterrein kan ook een belangrijk instrument zijn in het verminderen van de kans op bijtincidenten (zie “Overlast en gevaar door dieren”). Waar het gaat om honden heeft elke gemeente integraal beleid nodig. Hierin kan dan ook de keuze voor en benutting van hondenbelasting worden meegenomen. <\/p>

Voor dieren die in buitenruimte, zoals (stads)weides, gehouden worden is het van belang ze voldoende beschutting te geven bij slechte weersomstandigheden. Het Besluit houders van dieren, artikel 1.6, derde lid, verplicht dit ook voor dierhouders. De gemeente kan vanwege haar bevoegdheden op het gebied van ruimtelijke ordening de aanleg van schuilgelegenheden en -stallen goed regelen, maar dit vraagt een gezamenlijke inspanning van gemeente en burgers. Er zijn in Nederland diverse gemeenten<\/a> waar schuilstallen zijn toegestaan en vergunningen verleend worden. Voorbeelden van gemeenten waar Wijchen was de eerste en dient als voorbeeld voor andere gemeenten. In de gemeente Wijchen is een beleidsnotitie opgesteld waarin de voorwaarden voor het plaatsen van schuilstallen staan omschreven. De gemeente Hollands Kroon heeft het plaatsen van schuilstallen geregeld in het bestemmingsplan.<\/p>

Bron foto: Schuilstal (©Hogeschool VHL)<\/em><\/sub><\/p>" } , { "identifier": "element_28079115", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "Bronnen", "gkz_content_id": [ "1027969", "378548", "375739" ] } } , { "identifier": "element_28117123", "type": "modularcontent", "GKZ_searchelementquery": { "gkz_linktext": "Gemeentelijke beleidsnota's met aandacht voor schuilstallen", "gkz_search_query": "https://library.wur.nl/WebQuery/gkn-diervizier?q=schuilstallen AND nota" } } ] }, { "area": "identificatieenregistratiehuisdieren", "title": "Identificatie en registratie huisdieren", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": true,"contentarea_leadtext": "Het is om meerdere redenen wenselijk dat zoveel mogelijk huisdieren kunnen worden getraceerd naar een eigenaar. Het kan helpen om de (kosten voor de ) zorg aan zwerfdieren voor een gemeente te beperken en draagt bij aan een snelle hereniging van verloren geraakte dieren met de eigenaar (goed voor mens en dier). De chip met transponder is hiervoor de aangewezen methode. Echter, het plaatsen van zo’n chip heeft alleen zin als dieren ook geregistreerd worden in de daarvoor aangewezen databanken. ", "elements": [ { "type": "text", "html": "

Op dit moment is er in ons land alleen sprake van een landelijke chipplicht voor honden. Daar is allereerst voor gekozen vanwege de zorg om de insleep van rabiës in ons land (wat nu weer speelt rondom Oekraïne) en omdat de internationale malafide handel in honden een ongekend grote omvang heeft en veel dierenleed met zich meebrengt. De regels die gelden voor I&R hond zijn recent aangescherpt<\/a>.<\/p>

Omdat er in ons land veel katten worden gehouden (ca. 3 miljoen) en de kans op verloren raken, of gedumpt worden daarmee ook groter is dan bij andere dieren waar er minder van zijn, zou een gemeente zeker baat hebben bij een landelijke chip- en registratieplicht voor katten. De gemeente zou die plicht in principe kunnen organiseren in een APV, dat kan alleen onder de noemers openbare orde & veiligheid en volksgezondheid. Voor gemeenten daarmee niet de meest voor de hand liggende keuzes, ook niet omdat katten zich niet per se aan de gemeentegrenzen houden. <\/p>

Gemeenten <\/em>Den Haag<\/em><\/a> en <\/em>Zaanstad<\/em><\/a> zijn voorbeelden van gemeenten die de chipplicht voor katten en het opzetten van een centraal registratiepunt ondersteunen.<\/em><\/p>

Het ministerie van LNV <\/em>onderzoekt<\/a> op dit moment opnieuw de optie van een landelijke chipplicht voor katten.<\/em><\/p>

Bron foto: Golden Retriever puppy’s (©Max Pixel)<\/em><\/sub><\/p>" } , { "identifier": "element_28095384", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "Bronnen", "gkz_content_id": [ "1057820", "1176334", "1176345", "1160721", "1165646", "1160667" ] } } ] }, { "area": "woonoverlast:gevolgenvoordieren", "title": "(Woon)overlast: gevolgen voor dieren", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": false,"contentarea_leadtext": "Handhaving van dierenwelzijn is in principe geen verantwoordelijkheid van de gemeente. De gemeente kan wel eisen stellen op het gebied van openbare orde en veiligheid die indirect hun weerslag hebben op het dierenwelzijn via de Algemene Plaatselijke Verordening (APV). Deze eisen kunnen worden vastgelegd in de vergunningverlening voor bijvoorbeeld een evenement waarbij dieren worden gebruikt. Bij overtreding van deze eisen kan er een volgende keer de vergunning niet verstrekt worden. ", "elements": [ { "type": "text", "html": "

De Wet aanpak woonoverlast, in de volksmond ook wel de Aso-wet genoemd, biedt ook een mogelijkheid om op te treden. In het geval van langdurige overlast kan de burgemeester officiële waarschuwingen geven en gedragsverandering afdwingen, als bemiddeling met de buren niets heeft opgeleverd. Stank- en geluidsoverlast kan dan de aanleiding zijn voor de gemeente om effectief in te grijpen in situaties waarbij het welzijn van huisdieren in het geding is.<\/p>

Bron foto: Roofvogelshow (©Tuinpark Ons Buiten via Flickr)<\/em><\/sub><\/p>" } , { "identifier": "element_28077409", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "Bronnen", "gkz_content_id": [ "1060043", "1060044", "1060042", "1176347" ] } } ] }, { "area": "overlastengevaardoordieren", "title": "Overlast en gevaar door dieren", "contentarea_template": { "id": "contenttemplate_dossier", "name": "contenttemplate_dossier"},"background": true,"contentarea_leadtext": "Het is gebruikelijk om in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) een verbod op overlast door dieren op te nemen, zoals kraaiende hanen of blaffende honden. Hierop kan zo nodig rechtstreeks worden gehandhaafd, zonder tussenkomst van vergunningen.", "elements": [ { "type": "text", "html": "

Om de openbare orde te handhaven, kan de gemeente een gevaarlijk dier in beslag nemen, in samenspraak tussen burgemeester en politie. Dit kan opgenomen zijn in de APV, maar ook rechtstreeks op last van de burgemeester gebeuren (artikel 172 lid 3 Gemeentewet<\/a>). <\/p>

Een voorbeeld van de inzet van bestaande gemeentelijke bevoegdheden is het opstellen van een bijtprotocol waarin staat hoe de gemeente in samenwerking met de politie zal optreden bij bijtincidenten door honden. Met bijtincidenten moet zorgvuldig worden omgegaan. Zowel het slachtoffer, de hond als zijn eigenaar zijn hierbij gebaat.<\/p>

Bron foto: Hond met muilkorf (Bron: Pixabay)<\/em><\/sub><\/p>" } , { "identifier": "element_28117179", "type": "modularcontent", "gkzindexmanual": { "title": "Bronnen", "gkz_content_id": [ "1060044", "1013168", "1176336", "1177128" ] } } ] }, { "area": "content2", "title": "Meer informatie", "elements": [ ] } ] }